نیم‌رسانا یا نیمه‌هادی ( Semiconductor) عنصر یا ماده‌ای است که در حالت عادی عایق باشد، ولی با افزودن مقداری ناخالصی قابلیّت هدایت الکتریکی پیدا کند. نیمه‌‌رسانا‌ها در نوار ظرفیت خود چهار الکترون دارند. میزان مقاومت الکتریکی نیمه‌رساناها بین رساناها ونارساناها می‌باشد. از نیمه رساناها برای ساخت قطعاتی مانند  دیود ، ترانزیستور، تریستور، آی سی و … استفاده می‌شود. ظهور نیمه رساناها در علم الکترونیک انقلاب عظیمی را در این علم ایجاد کرده که اختراع رایانه یکی از دستاوردهای این انقلاب است.

دیود و ترانزیستور

دیودها (diodes) و ترانزیستورها (transistors) از جنس نیمه رسانا هستند. بطور کلی دیود در حالت ایده آل جریان را از یک سمت خود عبور داده و در عبور جهت دیگر مخالفت میکند. به عبارت علمی تر، دیودها در یک سو جریان را با مقاومت صفر عبور میدهند و در سوی دیگر مقاومت بی نهایت خواهند داشت. از مهمترین کاربردهای دیود برای یکسوسازی در مدارات الکترونیکی می باشد. میتوان دیودها را با آرایش نیم پل یا تمام پل بست. در آرایش نیم پل، دیودها در نیم سیکل از موج AC روشن بوده و در نیم سیکل مخالف خاموش هستند. اما در آرایش تمام پل در هر دو سمت جریان را عبور میدهند.

ترانزیستور یکی از مهمترین قطعات الکترونیکی بوده که از مواد نیمه رسانایی مانند سیلیسیم و ژرمانیم ساخته می‌شود. یک ترانزیستور در ساختار خود دارای پیوندهای نوع N ونوع P است. ترانزیستورها را بطور کلی میتوان به دو دسته تقسیم کرد که عبارتند از: ترانزیستورهای اتصال دوقطبی (BJT) و ترانزیستورهای اثر میدانی (FET). برای کنترل ترانزیستورها از سه پایه آن استفاده میکنند. این سه پایه شامل بیس (base)، امیتر (emitter) و کلکتور (collector) می باشد. پایه بیس مشترک برای سیگنال دهی است. نوع اتصال در مدار و سیگنال دهی و راه اندازی ترانزیستور به NPN یا PNP بودن آن بستگی دارد.

دانلود رایگان مقاله جامع و مفید با عنوان ” آشنایی با ساختمان و عملکرد نیمه هادی دیود و ترانزیستور” را میتوانید از وبسایت الک تیک دانلود نمایید. در این مقاله بطور اختصاصی به ساختار و عملکرد این دو نیمه هادی پرداخته می شود.

downloadدانلود غیر مستقیم
size۳۴۴ کیلوبایت
passwordندارد
filePDF

بازدید مطلب:۲۰۱بار